De juiste lijm begint bij het materiaal
Lijm-Expert.nl zet de lijmsoorten die in Nederland verkrijgbaar zijn op een rij: hoe ze uitharden, waarop ze hechten, welke belasting ze aankunnen en waar ze het laten afweten.
Waarom de ene lijm wel hecht en de andere niet
Hechting begint bij bevochtiging. Een lijm moet zich over het oppervlak uitspreiden voordat er van een verbinding sprake kan zijn. Glas en metaal hebben een hoge oppervlakte-energie en laten zich daarom door vrijwel elke lijm bevochtigen. Polyetheen en polypropeen zitten aan de andere kant van het spectrum, waar een druppel bol blijft staan en de lijm na uitharding zo loslaat.
Daarnaast telt de manier waarop de verbinding belast wordt. Een lijmvoeg die op afschuiving belast wordt, verdeelt de kracht over het hele vlak. Dezelfde voeg die aan een rand opgetild wordt, bezwijkt bij een fractie van die kracht. Dat verschil verklaart waarom een verbinding met een indrukwekkende sterkteopgave alsnog losgaat.
De derde factor is de opening tussen de delen. Een dunne lijm hoort bij delen die tegen elkaar aan liggen, een gevulde of tweecomponentenlijm hoort bij een naad die overbrugd moet worden. Wie die drie punten scherp heeft, houdt van de dertien lijmsoorten meestal nog twee kandidaten over.
Lijmsoorten
Elke lijmsoort met werking, eigenschappen, toepassingen en de punten waarop de familie tekortschiet.
Secondelijm
Cyanoacrylaat is de snelst hechtende lijmfamilie voor algemeen gebruik.
Epoxylijm
Epoxylijm hardt uit door een reactie tussen hars en verharder.
Glaslijm
Glaslijm hardt uit onder ultraviolet licht.
Kristallijm
Kristallijm is een dunvloeiende UV-lijm voor klein en geslepen werk.
Metaallijm
Metaallijm is geen aparte chemie maar een verzameling lijmen die op metaal presteren.
PVC-lijm
Bij hard PVC bestaan twee wegen.
PE- en PP-lijm
Polyetheen en polypropeen zijn apolair en hebben een lage oppervlakte-energie.
Houtlijm
Bij hout draagt niet alleen de chemische hechting maar ook de mechanische verankering in de vezel.
Beginnen bij het materiaal
De lijmwijzer zet twee materialen tegen elkaar en toont welke lijmsoorten op die combinatie werken, in volgorde van geschiktheid. Bij elk materiaal staat de bijbehorende voorbehandeling.
Beginnen bij de eis
Wie al weet dat de verbinding water, zestig graden of een naad van een millimeter moet verdragen, kan sneller schiften. De vergelijkingstabel zet alle lijmsoorten naast elkaar op precies die punten.
Uit het nieuws
Lijmen of mechanisch bevestigen, een technische afweging
Een lijmverbinding en een mechanische verbinding falen op verschillende manieren en zijn daarom niet zonder meer uitwisselbaar..
Waar de temperatuurgrenzen van lijmverbindingen liggen
De temperatuurgrens van een lijmverbinding wordt zelden bepaald door verbranding of ontleding, maar door de glasovergang van het.
Waarom polyetheen en polypropeen zo slecht te lijmen zijn
Polyetheen en polypropeen behoren tot de lastigste substraten voor lijmverbindingen, omdat hun oppervlakte-energie rond 30 mN/m.
Waar lijm gekocht kan worden
Lijm-Expert.nl verkoopt niets. Wie na het lezen een lijm nodig heeft, vindt bij Mesaproducts een Nederlandse lijmspecialist met vrijwel alle soorten die op dit platform beschreven staan: industrielijm, epoxylijm, glaslijm, kristallijm, metaallijm, PE-lijm en de bijbehorende ontvetters, doseernaaldjes en lijmverwijderaars. Het assortiment staat op mesaproducts.nl.
Marijke Doornbos werkte ruim vijftien jaar in een materiaallaboratorium waar verpakkingsfolies en kunststofonderdelen werden beproefd op hechting en veroudering. Een groot deel van dat werk bestond uit het uitzoeken waarom een verbinding het in de praktijk niet hield terwijl de meetgegevens goed waren.