Secondelijm
Cyanoacrylaat is de snelst hechtende lijmfamilie voor algemeen gebruik. De reactie start op het vocht dat al op vrijwel elk oppervlak aanwezig is, waardoor uitharding binnen seconden tot minuten plaatsvindt.
Hoe deze lijm werkt
Cyanoacrylaat hardt uit via anionische polymerisatie. De hydroxide-ionen in de dunne vochtfilm op het werkstuk breken de dubbele binding van het monomeer open, waarna de moleculen zich aan elkaar rijgen tot een vaste keten. Er verdampt niets en er wordt niets gemengd: de omgeving levert de starter.
Dat verklaart het gedrag in de praktijk. Een dunne lijmlaag tussen twee goed passende delen zit dicht bij het aanwezige vocht en hardt daardoor snel uit. Een dikke laag hardt aan de randen uit en blijft in de kern langer zacht. Meer lijm geeft dus geen sterkere maar een tragere en zwakkere verbinding.
De zuiverheid van het monomeer bepaalt de kwaliteit. Hoe minder oplosmiddel en stabilisator, hoe hoger de eindsterkte en hoe langer de houdbaarheid van de vloeistof in een gesloten verpakking.
Eigenschappen
| Uithardingsmechanisme | Vocht op het oppervlak, anionische polymerisatie |
| Fixatietijd | 5 tot 60 seconden, afhankelijk van viscositeit en materiaal |
| Eindsterkte | Na 12 tot 24 uur |
| Spleetvulling | Dun tot 0,05 mm, gevuld type tot circa 0,3 mm |
| Temperatuurbereik | Circa -30 tot +80 graden, hittebestendige typen hoger |
| Waterbestendig | Ja bij zuivere typen, kokend water is een grens |
| Kleur na uitharding | Transparant, zwart bij rubbergevulde typen |
Geschikt voor
- Metalen onderling en metaal op kunststof
- Harde kunststoffen zoals ABS, PVC, polycarbonaat en polystyreen
- Rubber, leer en kurk
- Keramiek en steen bij nauwsluitende breuken
- Kleine reparaties waarbij fixeren lastig is
Minder geschikt voor
- Polyetheen, polypropeen en PTFE zonder primer
- Verbindingen met een spleet groter dan enkele tienden millimeters
- Vlakken die op pel of afpelling belast worden
- Constructies die permanent onder water of in kokend water staan
- Poreus materiaal dat sterk zuigt, tenzij een gelvariant wordt gebruikt
Viscositeit en passing
| Viscositeit | Past bij |
|---|---|
| Dun, circa 5 mPa.s | Passende naden, capillaire werking, kruipt in de voeg |
| Middel, 100 tot 500 mPa.s | Algemeen werk, licht onregelmatige vlakken |
| Gel of gevuld | Verticale naden, poreus materiaal, spleet tot enkele tienden |
Verwerking
- Beide vlakken schuren waar dat kan en daarna ontvetten met aceton of isopropanol
- Dun aanbrengen op een van de twee vlakken, niet op allebei
- Delen direct samenvoegen en met lichte druk fixeren tot de fixatietijd voorbij is
- Werkstuk pas na een uur licht belasten en pas na een etmaal volledig
Aandachtspunten
- Verticale of overhangende naden vragen een gelvariant, anders loopt de lijm weg
- Op katoen, wol en leer kan een sterke warmtereactie ontstaan
- Bij het uitharden komt een damp vrij die op glas een witte waas kan achterlaten
Meer over secondelijm
Het bijbehorende assortiment staat bij Mesaproducts op mesaproducts.nl/secondelijm. Een aanvullende pagina over dit onderwerp staat op secondelijm.nl.
Verwante lijmsoorten
Twijfel over de combinatie
De lijmwijzer zet twee materialen tegen elkaar en toont welke soorten op die combinatie werken. Naar de lijmwijzer.